کۆمسیۆنی هەڵبژاردن پێشنیار دەکات 5-9-2024 هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان ئەنجام بدرێت
پەرەگراف
کۆمسیۆنی هەڵبژاردنی عێراق لە نووسراوێکدا بۆ سەرۆکایەتی هەرێمی کوردستان، داوای دیاریکردنی ڕۆژێکی نوێ بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان دەکات و پێشنیار دەکات ٥-٩-٢٠٢٤ دیاری بکرێت بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردنەکە.
کۆمسیۆن لە نووسراوەکەیدا ئاماژە بەوەدەکات بەهۆی فەرمانە سالارییەکەی دادگای فیدراڵی کە لەسەر سکاڵاکەی مەسرور بارزانی دەریکرد، کارەکانی کۆمسیۆن ڕاگیران و پێویستە بە فەرمانێکی هەرێمیی ڕۆژێکی نوێ بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردنەکە دیاری بکرێت.
کۆمسیۆنی هەڵبژاردن ئەوەش دەخاتەڕوو، ماوەی خشتەی کارەکانی کۆمسیۆن بواری درێژکردنەوەی تێدا نییە.
كۆمیسیۆنی هەڵبژاردنەكانی عێراق هەفتەی ڕابردوو ڕایگەیاند، لەسەر بنەمای بڕیارەكەی دەستەی دادوەری هەڵبژاردنەكان، كورسییەكانی پەرلەمانی كوردستان دابەش دەكاتەوە.
ڕۆژی 20ـی ئەم مانگە دەستەی دادوەریی هەڵبژاردنەكان بڕیاری دا بە تەرخانكردنی پێنج كورسیی پەرلەمانی كوردستان بۆ پێكهاتەكان، دوای ئەو بڕیارەش دادگای فیدراڵی سكاڵاكەی مەسروور بارزانیی لەسەر كۆمیسیۆن ڕەت كردەوە و بڕیارە سالارییەكەی خۆی بۆ ڕاگرتنی ڕێكارەكانی كۆمیسیۆن هەڵوەشاندەوە.
عیماد جەمیل، سەرۆكی تیمی ڕاگەیاندنی كۆمیسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەكانی عێراق، لە گفتوگۆیەکدا لەگەڵ کەناڵى ئەلعێراقییە ڕایگەیاند "دوای ڕاگرتنی ڕێوشوێنە هونەریەكانی كۆمیسیۆن و سەرلەنوێ دابەشكردنەوەی كورسییەكانی پەرلەمان، پێویستە گۆڕانكاری لە وادەی هەڵبژاردن بكرێت و دووبارە كورسییەكان بەگوێرەی بڕیارەكەی دەستەی دادوەری هەڵبژاردنەكان دابەش بكرێنەوە".
سەبارەت بە ئەنجامدانی هەڵبژاردن لە ناوەڕاستی مانگی ئەیلوولی ئەمساڵ و ئامادەكارییەكانی كۆمیسیۆن لەوبارەیەوە، عیماد جەمیل ئاماژەی بەوە كرد كە بڕیارەكانی دەستەی دادوەریی هەڵبژاردنەكان و بڕیارە سالارییەكەی پێشووی دادگای فیدراڵی، كێشەی بۆ ڕێكارەكانی كۆمیسیۆن دروست كردووە، بۆیە ناتوانن بەر لە مانگی ئەیلوول هەڵبژاردن ئەنجام بدەن و دەبێت هەڵبژاردن "لە مانگی ئەیلوول یان وادەیەكی دواتر ئەنجام بدرێت".
داواكاریی دیاریكردنی وادەیەكی نوێ بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردن لەلایەن كۆمیسیۆنەوە، پاش ئەوە دێت كە لە ماوەی ڕابردوودا پارتی دیموكرات لە ڕێگەی نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكی هەرێمی كوردستانەوە زنجیرەیەك دانوستانی ناوخۆیی و دەرەكیی بۆ دواخستنی هەڵبژاردن ئەنجام دا، بەو شێوەیەش توانیی لایەنە عێراقییەكان بە بەشێك لە داواكارییەكانی ڕازی بكات، هەرچەندە گۆڕانكارییەكان بە تەواوی بەدڵی پارتی نەبوون.
پارتی دیموكرات داوای گەڕاندنەوەی 11 كورسیی پێكهاتەكانی دەكرد كە بە بڕیارێكی دادگای فیدراڵی لابران، بەڵام تەنیا پێنج كورسیی پەرلەمان بۆ پێكهاتەكان گەڕێندرایەوە، ئەویش لەسەر حیسابی 100 كورسییەكەی پەرلەمان و پێنج کورسییەکەش بەسەر سێ پارێزگای هەرێمدا دابەش دەکرێن.
داواكارییەكی دیكەی پارتی كە لە سكاڵاكەی مەسروور بارزانی دژی كۆمیسیۆن هاتبوو، دابەشكردنەوەی كورسییەكانی پەرلەمانی كوردستان بوو لەسەر بنەمانی دانیشتوان، كە كۆمیسیۆن كورسییەكانی لەسەر بنەمای دەنگدەران دابەش كردبوو، بەڵام ئەو داواكارییەی پارتی ڕەت كرایەوە.
هەڵبژاردنی خولی شەشەمی پەرلەمانی كوردستان دەبوو لە مانگی 10ـی 2022 بەڕێوەبچێت، سەرباری و فشاری ناوخۆیی و دەرەكی بۆ ئەنجامدانی، بەڵام بەهۆی ناكۆكیی لایەنەكان لەسەر یاسای هەڵبژاردن بە تایبەت پارتی و یەکێتی لەسەر كورسیی پێكهاتەكان، پڕۆسەكە ئەنجام نەدراو پەرلەمان ساڵێک تەمەنی خۆی درێژکردەوە دواتر دادگای فیدراڵیی عێراق درێژکردنەوەکەی بە "نادەستووریی" لە قەڵەم داو پەرلەمانی کوردستانی هەڵوەشاندەوەو هەرێم کەوتە بۆشایی دەسەڵاتی یاسادانان و حکومەت بوو بە کاربەڕێکەر.
هەڵبژاردنی خولی شەشەمی پەرلەمانی كوردستان تا ئێستا سێ جار دواخراوەو ئەمە دەبێتە چوارەمین جار، سەرەتا سەرۆكی هەرێم ڕۆژی ١-١٠-٢٠٢٢ی دیاریكرد بۆ هەڵبژاردن، بەڵام لەو ڕۆژەدا نەكراو سەرەڕای دوو جاری دیكەش دیاریكردنی ڕۆژی هەڵبژاردن لەلایەن سەرۆكی هەرێمەوە (١٨-١١-٢٠٢٣ و ٢٥-٢-٢٠٢٤) بەڵام لەو دوو ڕێکەوتەشدا نەکراو دواین جار نێچیرڤان بارزانی ١٠-٦-٢٠٢٤ی دیاریکرد، بەڵام لەو ڕۆژەشدا ناکرێت و جارێکی دیکە وادەیەکی نوێ دیاری دەکات.
لە ماوەی سێ دەیە حوكمڕانیی هەرێمی كوردستان و لە دوای یەكەم هەڵبژاردنەوە لە ١٩-٥-١٩٩٢، هیچ پڕۆسەیەكی هەڵبژاردن بۆ پەرلەمانی كوردستان لە وادەی یاسایی و دیاریكراوی خۆیدا بەڕێوە نەچووە.